Βαγγέλης Κουμαριανός
Τχ. 153-154
Η αλλαγή του τοπίου στην κοινωνική ασφάλιση την τελευταία δεκαετία επικαλέστηκε τη δημοσιονομική κρίση, τη θέση των θεσμών της χώρας σε επιτήρηση, την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας. Ύστερα από 12 χρόνια κρίσης, η οικονομία δεν ανακάμπτει, τα δημόσια οικονομικά επιδεινώθηκαν δραματικά και οι δυνατότητες χάραξης πολιτικής από τη νομοθετική και εκτελεστική εξουσία είναι οριακά βελτιωμένη. Εν μέσω πανδημίας, το καλοκαίρι του 2021, η κυβέρνηση επικαλείται τη νέα γενιά εργαζομένων ως επιτακτικό λόγο για την ανατροπή των διανεμητικών χαρακτηριστικών της επικουρικής ασφάλισης.
Η «Ασφαλιστική μεταρρύθμιση για τη Νέα Γενιά», που ψηφίστηκε τον Αύγουστο 2021 (Ν. 4826/2021), προβλέπει τη δημιουργία ενός νέου Ταμείου Επικουρικής Κεφαλαιοποιητικής Ασφάλισης (ΤΕΚΑ) για τους νέους ασφαλισμένους από το 2022 και μετά. Δημιουργεί ένα νέο ασφαλιστικό ταμείο για την επικουρική σύνταξη, ξεχωριστό από το ΕΤΕΑΕΠ των ήδη ασφαλισμένων και συνταξιούχων. Το ΤΕΚΑ σχεδιάστηκε να λειτουργεί κεφαλαιοποιητικά, ώστε οι εισφορές των νέων εργαζομένων από το 2022 να επενδύονται από διαχειριστές κεφαλαίων και οι ασφαλισμένοι/ες να αναλαμβάνουν την ευθύνη επένδυσης των συνταξιοδοτικών τους κεφαλαίων.
Η μεταρρύθμιση αυτή αποτέλεσε αντικείμενο αντιπαράθεσης και κριτικής, επειδή συνεπάγεται υψηλό κόστος μετάβασης, το οποίο θα κληθεί να χρηματοδοτήσει ο φορολογούμενος, και οδηγεί στην ουσιαστική ιδιωτικοποίηση των επικουρικών συντάξεων λόγω της ανάθεσης της διαχείρισης των εισφορών του νέου Ταμείου σε ιδιώτες διαχειριστές. Η αλλαγή του μοντέλου επικουρικής ασφάλισης γήρατος προπαγανδίστηκε ως μία αναγκαία μεταρρύθμιση για τη δίκαιη μεταχείριση και προστασία των νέων εργαζόμενων έναντι των μεγαλύτερων ηλικιών, εργαζομένων ή συνταξιούχων. Η προσαρμογή των συνταξιοδοτικών προγραμμάτων κατά το κεφαλαιοποιητικό μοντέλο παρουσιάζεται ως έκφραση της αλληλεγγύης μας προς τους νέους, που απαλλάσσονται από το βάρος χρηματοδότησης των σημερινών συνταξιούχων.
[…]
Ο Βαγγέλης Κουμαριανός είναι διδάκτωρ Νομικής του Πανεπιστημίου της Σορβόννης και μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου
