Τχ. 164-165
Μανόλης Κογεβίνας
Σχόλιο για την πρόταση του Υπουργείου Υγείας σχετικά με τον γονιδιωματικό έλεγχο 100.000 νεογνών από ιδιωτική εταιρεία.
Παραφράζοντας στον τίτλο τον στίχο του Γιάννη Ρίτσου που ακούγεται και στο γνωστό τραγούδι του Μίκη Θεοδωράκη, επιχειρώ να αναδείξω δύο βασικές αρχές: (α) το DNA μας ανήκει πρωτίστως στους ίδιους τους πολίτες, είναι «δικό μας» και, με λίγες εξαιρέσεις, κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωμα να αποφασίζει αν και πώς θα εξεταστεί το γενετικό του υλικό∙ (β) το DNA μπορεί υπό όρους να είναι και «δικό τους» – δηλαδή μπορεί να αξιοποιηθεί συλλογικά, π.χ. για ερευνητικούς σκοπούς. Όμως κάτι τέτοιο απαιτεί κανόνες, συναίνεση και σεβασμό στην κοινωνία. Η πρόταση του Υπουργείου Υγείας για μαζικό γονιδιωματικό έλεγχο 100.000 νεογνών από ιδιωτική εταιρεία δεν πληρούσε τις παραπάνω προϋποθέσεις. Επιπλέον, δεν υπήρξε αξιολόγηση των δυνατοτήτων του υπάρχοντος συστήματος υγείας να εφαρμόσει μια ιδιαίτερα σύνθετη προληπτική πληθυσμιακή πολιτική υγείας ούτε αντιμετωπίστηκαν τα πολλαπλά ηθικά ζητήματα, καθώς στην περίπτωση του πληθυσμιακού ελέγχου νεογνών, αν και την εξέταση υφίστανται τα νεογνά, δεν είναι εκείνα που δίνουν τη συγκατάθεσή τους.
Ο Μανόλης Κογεβίνας είναι καθηγητής επιδημιολογίας στο Ινστιτούτο Παγκόσμιας Υγείας της Βαρκελώνης (ISGlobal).
